Mart Ayı Kolorektal Kanser Farkındalık Ayı: Erken Teşhis Hayat Kurtarır
Karaman İl Sağlık Müdürlüğü, Mart ayını ‘Kolorektal (Kalın Bağırsak) Kanser Farkındalık Ayı’ olarak belirleyerek toplumsal bilinci artırmayı ve erken tanının önemine dikkat çekmeyi amaçlıyor. Müdürlük tarafından yapılan bilgilendirmede, kanserin kontrolsüz hücre çoğalması sonucu ortaya çıkan bir hastalık olduğu ve erken teşhisin tedavi başarısını önemli ölçüde artırdığı vurgulandı.
Kanser, dünya genelinde kalp ve damar hastalıklarından sonra en sık ikinci ölüm nedeni olarak öne çıkıyor. Yüksek ölüm oranı, tedavi maliyetleri ve erken tanı konulmadığında tedavi şansının düşmesi gibi nedenlerle kanser, önemli bir halk sağlığı sorunu olarak kabul ediliyor. Kolorektal kanser ise kolon veya rektum dokusundan kaynaklanan ve hem dünyada hem de Türkiye’de en sık görülen kanser türleri arasında yer alıyor. Ülkemizde erkeklerde ve kadınlarda üçüncü sırada yer alan bu kanser türünde, yılda yaklaşık 20 bin yeni vaka tespit ediliyor ve yaklaşık 8 bin kişi hayatını kaybediyor.
Kolorektal Kanser Risk Faktörleri ve Belirtileri
Aşırı kilo, fiziksel hareketsizlik, işlenmiş gıda tüketimi, tütün ve alkol kullanımı, ileri yaş, ailede kanser öyküsü gibi faktörler kolorektal kanser riskini artırıyor. Hastalığın belirtileri arasında istemsiz kilo kaybı, dışkılama alışkanlığında değişiklik, kansızlık, dışkıda kan görülmesi gibi şikayetler bulunsa da, hastalık çoğu zaman belirti vermeden ilerleyebiliyor. Bu nedenle tarama programları büyük önem taşıyor.
Ülkemizde yürütülen ulusal kanser tarama programları kapsamında, Aile Sağlığı Merkezleri, KETEM ve Sağlıklı Hayat Merkezleri aracılığıyla ücretsiz taramalar yapılıyor. 50-70 yaş arasındaki kadın ve erkeklere iki yılda bir Gaitada Gizli Kan Testi (GGKT) uygulanıyor. Bu testin pozitif çıkması durumunda kişiler ileri tetkikler için yönlendiriliyor. Ayrıca, birinci derece akrabalarında risk faktörü bulunan bireylerin 40 yaşından itibaren taranması öneriliyor.
Karaman İl Sağlık Müdürlüğü, ‘Kanserde Erken Teşhis Hayat Kurtarır’ ve ‘Taramanı Yaptır Kanseri Engelle’ sloganlarıyla halkı düzenli tarama yaptırmaya teşvik ediyor. Kolorektal kanser riskini azaltmak için zamanında tarama yaptırmak, fiziksel aktiviteyi artırmak, işlenmiş gıda tüketimini azaltmak, normal vücut ağırlığını korumak ve sigara-alkolü bırakmak gibi sağlıklı yaşam alışkanlıklarının benimsenmesi gerektiği belirtiliyor.